Gluten Nedir?

Glüten,  tahıl tanelerinde bulunan ve endosperm denilen bir dokudur. Bitkilerin büyüme esnasında bitki embriyolarını besleyen bu madde, pişirildiğinde ekmek gibi besinlere esneklik verir. Glüten gliadin ve glütenin adı verilen iki adet proteinden oluşur.  Bu proteinler buğday ile özdeşleşmiş olsa da arpa ve çavdarda da bulunur. Glüten içermeyen tahıl ürünleri pirinç, esmer pirinç, darı, karabuğday, mısır ve yulaftır.

Glütenin zararları mı bir madde mi?

Glüten sadece bazı insanlar için zararlı bir maddedir. Bazı insanların gliadin ve glütenin proteinlerine alerjisi vardır. Bu insanların metabolizması glüteni tolere edemez. Sindirim işlemi sırasında bu proteinler, bazı insanların bağışıklık sistemini tetikler ve bu insanlarda sindirim problemleri görülür.

Glüten birçok sindirim sistemi hastalığına yol açmaktadır. Glütenin yol açtığı en yaygın sorun çölyak hastalığıdır. Çölyak hastası bir insan glüten içeren bir besin tükettiğinde bağışıklık sistemi harekete geçerek insan vücudu için hayati önem taşıyan besinlerin bağırsaklar tarafından emilmesini engeller. Ayrıca bu madde bazı insanlarda vücuttaki zararlı bakterileri besleyerek çoğalmalarına yol açar. Glütene alerjisi olan insanların glütensiz besinler tüketmeleri gerekir.

Glütensiz Beslenme

Glütene alerjisi olan kişilerin ekmek, bira, pasta, soya sosu ve buğday ve arpa içeren çorbalar gibi glüten maddesi içeren besinleri tüketmemeleri gerekir. Tıp uzmanları sadece alerjisi olanlara değil, tüm insanlara glütensiz beslenme alışkanlığı kazanmalarını önermektedir. Mayo Klinik Enstitüsünün yayınladığı araştırma raporlarına göre glütensiz beslenme alışkanlığının çölyak hastalığını yüzde 80 oranında önlediği kanıtlanmıştır.

Glütensiz Beslenme Alışkanlığının Sonuçları

Glütensiz beslenmenin, insan vücudu üzerinde çeşitli etkileri vardır. Bunlardan en belirgini kilo kaybıdır. Glütensiz beslenen insanların hızla kilo verdiği çeşitli araştırmalarla kanıtlanmıştır. Glütene alerjisi olmayan ancak kilo vermek isteyen insanlara da bu yüzden glütensiz ürünler tüketmeleri önerilmektedir.

Glütensiz beslenme, beyni koruyucu ve güçlendirici bir beslenme alışkanlığıdır. Buğday ve arpa, kan şekeri düzeylerini yükselterek beyin yapısını olumsuz olarak etkileyen besinlerdir. Glütensiz besinler ise karbonhidrat içermediği için hafızayı güçlendirir. Yapılan bazı araştırmalara göre karbonhidrat içeren besinlerin, bazı durumlarda Alzheimer hastalığının gelişimini hızlandırdığı tespit edilmiştir.

Glütensiz beslenme, tüm olumlu yanlarına karşılık bazen olumsuz sonuçlar da doğurabilmektedir.  Bazı insanlarda glütensiz beslenme alışkanlığı, vitamin ve mineral eksikliğine yol açar. Tahıllar, B vitamini, D vitamini ve demir gibi vitamin ve mineraller açısından çok zengin besin kaynaklarıdır. Buğday ve arpa gibi temel besinlerin günlük öğünlerden tamamen çıkarılması enerji kaybına neden olabilir. Bu yüzden glütensiz beslenmenin vitamin ve mineral takviyesi alarak uygulanması önerilmektedir.

Bir Cevap Yazın