D Vitamini Eksikliğinde Görülen Rahatsızlıklar

D Vitamini Eksikliğinde Görülen Rahatsızlıklar Nelerdir?

İnsan metabolizmasındaki D vitamini eksikliği D vitamini seviyesinin kanda 258OH)D) düzeyinin 20 ng/ml’ın altına düşmesi ile meydana gelir. D vitamini eksikliği dünya üzerinde yaygın bir şekilde görülmektedir ve artık bir pandemi olarak kabul edilmiştir. D vitamini eksikliği basit bir biyakimyasal bozukluk olarak görülmemelidir. Ciddi sonuçlar doğurabilen ve yaşam kalitesinin fazlasıyla düşmesine neden olabilen bir durumdur.

D vitamini çocukluk çağı hastalıklarından olan raşitizmin önlenmesinde etkilidir. Ayrıca D vitamini eksikliği, yetişkinlerde osteoporoz, osteomalasi, kalça ve diğer kemiklerde kolay kırılma riskini de beraberinde getirir.  Kemik yapısındaki bozulmalara ilave olarak proksimal kas güçsüzlüğü, nöromüsküler koordinasyonda bozuklukla birlikte düşmelere karşı yatkınlık gelişimi, kırık riskinde artma ve ağrılara da neden olur.

D vitamini eksikliğine etki eden faktörler arasında , kişilerin demografik özellikleri, vücut kitle indeksleri, giyim tarzları, güneşte kalma süreleri, beslenme şekilleri, fiziksel aktivite oranları, sigara, çay, kahve kullanımı gibi alışkanlıkları, eksikliğe eşlik eden hipertansiyon, menapoz gibi durumlar sayılabilir.

Raşitizm  

D vitamini eksikliğinde görülen rahatsızlıklar arasında ilk sırayı raşitizm alır. Raşitizm ülkemizde hala endemik boyutlarda görülmektedir. Raşitizm kemik gelişiminde ve büyümesinde aktif rol oynayan kalsiyum ve fosfor minerallerinin kemiklerde yeterince olmaması durumunda ortaya çıkan, çocuklarda, özellikle de 3 ay ile 2 yaş arası bebeklerde görülen bir kemik hastalığıdır. Ülkemizde her yüz çocuktan 3 veya 4 ünde raşitizm görülmektedir.

Vücut için gerekli olan kalsiyum ve fosforun emilimi bağırsaklarda D vitamini vasıtasıyla meydana gelir. D vitaminin sentezlenmesi için de güneş ışığı gereklidir. Bu nedenle bebekler günlük 15- 20 dakika süre boyunca güneş ışığı görmelidir.

Son yıllarda anne sütü ile beslenen bebeklere günde 400 iu kadar D vitamini takviyesi verilmesi , çocuklarda görülen raşitizm hastalığı oranlarında düşme gerçekleşmesini sağlamıştır.

Ancak anne karnında ve henüz doğmamış olan bebeklerde de D vitamini eksikliğine bağlı raşitizm görülebilir. Nedeni anne adayında da D vitamini eksikliği bulunmasıdır.

Raşitizm her yaşta farklı belirtiler gösteren bir kemik hastalığıdır. Bebeklerdeki eksiklik kandaki kalsiyum ve fosfor oranına bakılarak tespit edilebilir. Ayrıca vücut yapıları sağlıklı bebeklere göre daha farklıdır. Bu tip bebeklerde el ve ayak bileklerinin normalden daha kalın olduğu gözlenir ve daha geç diş çıkarırlar. Göğüs bölgesinde çökmeler ve küçük şişkinlikler oluşabilir. Raşitizm ilerledikçe çocuk yaşıtlarına göre daha kısa kalır, büyüme durur. Bebek daha geç yürür ve yürürken bacaklarında bir eğrilik fark edilir. Bebeklerin kasları da zayıftır. Baş bölgelerinde terleme görülür.

Raşitizm vücutta eksik olan D vitamininin yerine konmasıyla tedavi edilir. Gerekirse hasta çocuğa kalsiyum takviyesi de yapılabilir.

Osteomalazi

 D vitamini eksikliğinde görülen rahatsızlıklar içinde bir diğeri ise yetişkinlerde görülen osteomalazidir. Osteomalazi , D vitamini eksikliğinden meydana gelen ve kemik yumuşaması ve zayıflaması yani kemik kitlesinde azalmadır. Sağlıklı bir insanın kemiklerine göre osteomalazili bir insanın kemikleri daha kolay eğrileşir ve daha kolay kırılır. Raşitizmden daha hafif seyreden bir rahatsızlıktır. Osteomalazi de kemik yapımı aşamasında bozukluk oluşur. Belirtileri kas zayıflığı ve kemik ağrısı olarak kendini gösterir.  Şiddetli eklem ağrıları ve kas ağrıları görülebilir. Hastada sürekli bir halsizlik ve yorgunluk hali mevcuttur. Osteomalazide D vitamini yeterince olmadığı için, kalsiyum depolanması yeterli miktarda olmaz. Hastalığın teşhisi fiziksel muayenenin yanı sıra, kemik dansitometresi denilen ve kemik yoğunluğunu ölçen bir tetkikle konulur. Ayrıca MR da da görülür. Tedavisi ise  günlük alınması gereken 400 – 800 iu D vitamini ve 800 mg kalsiyum takviyesi ile yapılır.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*